Dakgebinte en gewelf

Van op straat zijn er momenteel niet veel werkzaamheden te zien maar onder ’t dak is men bezig met het gebinte grondig te restaureren. Eén van de werken daarbij is de aansluiting tussen dakgebinte en muren terug gezond te maken. Dakbedekking en dakbeschot worden weggenomen en de muurplaat wordt, waar nodig, vervangen. Een muurplaat is een houten balk (hier in beeld een dubbele balk) waarop de schuin omhooglopende kepers aansluiten.

Bij deze restauratie worden alle houten delen zorgvuldig met pen-en-gatverbindingen in elkaar verwerkt, zodat het eindresultaat heel wat degelijker zal zijn dan wat we vonden.

Gewelf

Vroeger al meldden we dat de travee van het gewelf die tegen de toren aanleunde, onder drujk van de verzakkende toren, vervormd was en daardoor qua stabiliteit niet meer helemaal betrouwbaar was. Dat is de eerste reden waarom die travee momenteel binnen in de kerk ondersteund wordt met een stelling. Intussen is er bovenop dat gewelf een nieuw paar kruisribben gerealiseerd (zie illustratie) en zijn de oude kruisribben doorheen het gewelf aan deze nieuwe verankerd. De voegen van de nieuwe ribstenen vallen samen met oude voegen zodat het nieuwe en het oude samen blijven functioneren, want in een gebouw zijn er onder invloed van bv. windbelastingen, zettingen, temperatuurswisselingen, enz. toch altijd bewegingen.

  Let ook op de grote steen bovenop de kruising van de twee nieuwe kruisribben. Dat is dé steen waarmee de hele middeleeuwse bouwkunst rechtop blijft staan, de steen die de twee bogen “sluit”, de afzonderlijke ribstenen “blokkeert” zodat ze niet naar beneden kunnen vallen.

Wetenswaardigheden

  Toen men met de bouw van de huidige kerk begon in 1341 schoot er voor de bovenvensters maar weinig plaats over. Daarom voorzag men gebogen driehoeken als venster (travee aanleunend bij de toren) die nog juist tussen het dak van de zijbeuken en de sokkel van de nieuwe beiaard-verdieping (ter hoogte van de onderste buiten-borstwering) paste.

Dat voldeed de middeleeuwse Hallenaren evenwel niet en daarom paste men de nok van de zijbeukdaken een beetje aan, zodat een “behoorlijk” venster er tussen kon (links op de foto).

Ondertussen bouwde men te Brussel, Antwerpen, Mechelen, ‘s Hertogenbosch en elders vlijtig voort aan hun stadskathedralen, en die waren allemaal voorzien van reusachtige vensters die een zee van licht binnenlieten. Als er dan te Halle in 1398 begonnen werd met de bouw van het koor, moest de architect daarop een antwoord vinden. Dat vond hij op meesterlijke wijze met de bovenvensters achter het triforium naar beneden toe door te trekken. Sindsdien is Halle de enige kerk met een dubbel triforium.

Authenticiteit

Een ploeg dames is achter een witplastieken scherm bezig met de restauratie van het Kroningsportaaltje (rechtover de muziekacademie). De illustraties vertonen bovenaan een baldakijn uit Reffroysteen van de 19e eeuwse restauratie, en (onderaan) een van de twee overgebleven oorspronkelijke baldakijntjes in Balegemse steen. Hierbij valt op hoe fijntjes zowel de oude las de “nieuwere” baldakijntjes gebeeldhouwd zijn, en met name ook hoe getrouw de restaurateurs van de 19e eeuw de oorspronkelijke modellen hebben nagevolgd. Naarmate de restauratie vordert, des te meer blijkt dat de 19e-eeuwse restauratie te Halle, behoudens uitzonderingen, over ’t algemeen de oorspronkelijke toestand bijzonder goed hebben geëerbiedigd.

Deze website is een initiatief van
Basiliekpromotie Halle vzw in samenwerking met

Kerkraad Halle – Sint-Martinusparochie Halle – Basiliekpromotie Halle vzw – Stad Halle
Toerisme P&Z – Kon. Geschied- en Oudheidkkundige Kring Halle - Pro Arte Hallensis vzw

Met de financiële steun van:

Contact & Info
vzw Basiliekpromotie Halle

© Alle rechten voorbehouden Basiliekpromotie Halle vzw - Disclaimer | FR | EN | DE

X